Chòi canh và cầu ván ở vuông tôm rừng Cà Mau có thể làm bằng thanh hộp composite để khỏi mục chân và rỉ, vì nằm trên đất bãi bồi ngập theo con nước. Tôm quảng canh cải tiến chiếm 385.593 ha trong 417.992 ha nuôi tôm của tỉnh (2025), tập trung ở các xã rừng ngập mặn như Đất Mũi, Tân Ân, Phan Ngọc Hiển, Năm Căn và Tam Giang.
Vuông tôm rừng cần những công trình gì?
Một vuông tôm rừng thường có chòi canh ở đầu cống để người giữ vuông ở và trông nước, cầu ván bắc qua kênh dẫn, sàn để lú, đăng, và kệ cất thức ăn bổ sung, chế phẩm. Các công trình này nhỏ, nhưng nằm giữa bãi bùn, ngập theo triều, xa đường bộ. Làm bằng gỗ thì vài năm phải thay chân; làm bằng sắt thì rỉ nhanh vì nước mặn và gió biển. Vận chuyển vật liệu nặng vào vuông bằng xuồng rất vất vả. Hộ nuôi cua trong hộp làm kệ và mái nhà nuôi bằng cùng loại thanh, xem bài nuôi cua trong hộp ở Cái Nước, Năm Căn.
Vì sao chân chòi gỗ ở bãi bồi mục nhanh?
Chân chòi gỗ mục nhanh nhất ở đoạn nằm giữa mức triều cao và triều thấp, vì đoạn đó lúc ướt lúc khô, có đủ nước và ô xy cho nấm mục và hà hoạt động. Đoạn chôn sâu trong bùn lại ít mục hơn. Thanh composite FRP không bị nấm mục, mối mọt hay hà ăn vào thân thanh; hà và hàu vẫn có thể bám lên mặt, nhưng không khoét vào như với gỗ.
Chòi canh composite làm theo kiểu nào?
Chòi canh composite hay làm theo kiểu khung cột và dầm bằng thanh hộp lớn, sàn lát tấm nhựa hoặc grating FRP, mái lợp tôn nhựa trên xà gồ composite. Cột chôn xuống bùn nên có đế rộng hoặc ống bọc để không lún; phần khung trên mặt bùn bắt bu lông inox, tháo dời được khi đổi chỗ. Mái chòi ở vùng gió II, bước kèo 2,5 m, xà gồ cách 660 mm dùng SF-100 là đủ; mái hở hai đầu nên hàng mép tăng một cỡ.
Thanh composite chở vào vuông tôm bằng xuồng có khó không?
Thanh composite nhẹ hơn thép khoảng bốn lần cùng thể tích, nên chở bằng xuồng dễ hơn nhiều. Khối lượng riêng của FRP khoảng 1,9 – 2,1 tấn/m³, của thép 7,85 tấn/m³. Một cây SF-100 dài 6 m nặng khoảng 16,4 kg; một xuồng nhỏ chở được cả bó đủ làm một chòi. Thanh dài 6 m có thể cắt đôi tại kho cho vừa xuồng, khoan sẵn lỗ để lên bãi chỉ còn bắt bu lông.
Các xã rừng ngập mặn của Cà Mau thuộc vùng gió nào?
Đất Mũi, Tân Ân, Phan Ngọc Hiển, Năm Căn, Tam Giang, Đất Mới và các xã ven biển Tây như Sông Đốc, Khánh Hưng, Đá Bạc đều thuộc vùng gió II, W0 = 95 daN/m² theo dự thảo QCVN 02, 2026. Bãi trống ven rừng gió lùa mạnh hơn trong làng, nên chòi canh nên đặt dưới tán đước nếu được và giằng chéo khung. Bảng vùng gió từng xã ở trang xà gồ composite Cà Mau.
Chòi canh composite có cần tháo khi mùa bão không?
Chòi canh composite không cần tháo nếu khung được giằng chéo và chân chôn chắc, nhưng tấm lợp phải bắt đủ vít và có nẹp mép. Trước mùa gió chướng và bão, kiểm tra lại bu lông chân cột và vít mái. Chỗ gió lật mái bắt đầu từ đâu có ở bài gió bão tốc mái.
Đặt thanh composite làm chòi canh vuông tôm ở đâu?
Đặt thanh làm chòi canh, anh chị gửi kích thước chòi, chiều cao sàn so với bãi, loại mái và tên xã cho Santiago FRP qua số miền Nam 0932 411 006. Santiago cắt theo xuồng, khoan lỗ và gửi kèm bu lông inox; hàng có thể giao tới bến gần nhất bằng xe tải rồi chuyển xuồng vào vuông.
Nguồn tham khảo
- Sở Nông nghiệp và Môi trường Cà Mau, báo cáo tuần 43 năm 2025 (quảng canh cải tiến 385.593 ha).
- Báo Nhân Dân: Cà Mau khẳng định vị thế thủ phủ nghề nuôi tôm.
- Bộ Xây dựng: dự thảo QCVN 02, 2026.
Câu hỏi thường gặp
Chòi canh vuông tôm làm bằng composite có bền hơn gỗ không?
Có. Thanh composite FRP không bị nấm mục, mối mọt hay hà khoét vào thân như gỗ, và không rỉ như sắt. Đoạn chân ngập theo triều là chỗ gỗ hỏng nhanh nhất, composite giữ được lâu hơn nhiều.
Mái chòi canh ở Đất Mũi dùng xà gồ composite cỡ nào?
Đất Mũi thuộc vùng gió II. Mái chòi bước kèo 2,5 m, xà gồ cách 660 mm dùng SF-100 (hộp 100 × 50 mm); hàng xà gồ ở mép mái hở nên tăng lên SF-120.
Thanh composite có chở bằng xuồng vào vuông tôm được không?
Được. Thanh composite nhẹ, cây SF-100 dài 6 m chỉ khoảng 16,4 kg, và có thể cắt đôi tại kho cho vừa xuồng. Lỗ bu lông khoan sẵn nên ra bãi chỉ cần lắp.
Mái chòi canh 3 × 4 m bằng xà gồ composite hết bao nhiêu?
Mái một dốc vươn 3 m có 6 hàng xà gồ dài 4 m, tổng 24 m; kèo cách 2 m ở vùng gió II, mái hở nên tăng một cỡ lên SF-100: khoảng 5.616.000 đ.
Sản phẩm phù hợp với bài này
SF-100100 × 50 × 5234.000 đ/m · 1.404.000 đ/cây 6 m
SF-120120 × 60 × 5289.000 đ/m · 1.734.000 đ/cây 6 m
Ống tròn FRP Ø3446.000 đ/m · 276.000 đ/cây 6 mGiá niêm yết đã gồm VAT, chưa gồm vận chuyển. Bán theo cây 6 m, nhận cắt theo bước kèo khi đặt trước.
