Sợi thủy tinh không phải amiăng. Amiăng là khoáng vật tự nhiên dạng sợi, được Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) xếp nhóm 1, chắc chắn gây ung thư cho người. Sợi thủy tinh là thủy tinh nhân tạo kéo thành sợi; loại sợi liên tục dùng trong composite và bông thủy tinh cách nhiệt được xếp nhóm 3, chưa đủ bằng chứng gây ung thư.
Sợi thủy tinh và amiăng khác nhau thế nào?
Sợi thủy tinh và amiăng khác nhau ở nguồn gốc, cách sợi gãy và thời gian tồn tại trong phổi: Cách làm ra sợi thủy tinh và các loại sợi có ở bài sợi thủy tinh là gì.


| Tiêu chí | Amiăng | Sợi thủy tinh liên tục |
|---|---|---|
| Nguồn gốc | Khoáng vật tự nhiên khai thác từ mỏ | Thủy tinh nhân tạo nấu chảy rồi kéo sợi |
| Cách sợi gãy | Tách dọc thành sợi con ngày càng mảnh | Gãy ngang thành đoạn ngắn hơn, đường kính giữ nguyên |
| Trong phổi | Tồn tại rất lâu | Hòa tan và bị đào thải nhanh hơn nhiều |
| Xếp nhóm IARC | Nhóm 1, gây ung thư | Nhóm 3, chưa đủ bằng chứng |
| Hay gặp ở | Tấm lợp fibrô xi măng cũ, vật liệu cách nhiệt cũ | Composite FRP, bông thủy tinh cách nhiệt |
Vì sao amiăng nguy hiểm hơn sợi thủy tinh?
Amiăng nguy hiểm hơn vì sợi amiăng tách dọc thành các sợi con cực mảnh, đi sâu vào phổi và nằm ở đó hàng chục năm, gây xơ hóa và ung thư. Sợi thủy tinh gãy ngang thành đoạn ngắn có đường kính không đổi, khó đi sâu hơn, và tan dần trong dịch phổi nên bị đào thải.




Mọi loại sợi thủy tinh đều nhóm 3 phải không?
Không. Theo IARC (2002), sợi thủy tinh liên tục và bông thủy tinh cách nhiệt thuộc nhóm 3, nhưng một số sợi thủy tinh siêu mảnh dùng cho mục đích đặc biệt được xếp nhóm 2B (có thể gây ung thư). Sợi trong xà gồ composite là sợi liên tục loại E-glass dạng roving và mat, không phải loại siêu mảnh. Bông thủy tinh cách nhiệt dưới mái tôn và cách lắp an toàn có ở bài bông thủy tinh cách nhiệt mái tôn.


Xà gồ composite có chứa amiăng không?
Xà gồ composite không chứa amiăng; thành phần là sợi thủy tinh và nhựa polyester hoặc vinyl ester. Amiăng trắng (chrysotile) vẫn có trong một số tấm lợp fibrô xi măng; khi tháo dỡ mái fibrô xi măng cũ nên làm ẩm tấm, không bẻ, không cưa và đeo khẩu trang lọc bụi. Bụi sợi thủy tinh khi cắt composite vẫn gây ngứa, xem sợi thủy tinh dính vào da. Thông số từng cỡ ở xà gồ composite SF-60 đến SF-200, giá theo mét ở bài giá xà gồ composite.



Hít phải bụi sợi thủy tinh có sao không?
Hít phải bụi sợi thủy tinh khi cắt, khoan thường gây ngứa mũi, rát họng và ho; các triệu chứng này thường hết sau khi ra khỏi chỗ có bụi. Khi cắt, khoan xà gồ hay ống composite nên làm ở chỗ thoáng, đeo khẩu trang lọc bụi, dùng máy hút bụi thay vì thổi bụi, rồi rửa tay, mặt. Ho hoặc khó thở kéo dài thì nên đi khám. Cách xử lý khi sợi dính da ở bài sợi thủy tinh dính vào da.

Nguồn tham khảo
- IARC Monographs on the Evaluation of Carcinogenic Risks to Humans, Volume 81: Man-made Vitreous Fibres (2002).
- IARC Monographs Volume 100C: Arsenic, Metals, Fibres, and Dusts (2012), phần amiăng.
Câu hỏi thường gặp
Sợi thủy tinh có phải amiăng không?
Không. Amiăng là khoáng vật tự nhiên dạng sợi; sợi thủy tinh là thủy tinh nhân tạo kéo thành sợi. Hai loại khác nhau về nguồn gốc, cách sợi gãy và mức nguy hại.
Sợi thủy tinh có gây ung thư không?
IARC xếp sợi thủy tinh liên tục dùng trong composite và bông thủy tinh cách nhiệt vào nhóm 3, chưa đủ bằng chứng gây ung thư cho người. Amiăng thuộc nhóm 1.
Xà gồ composite có amiăng không?
Không. Xà gồ composite làm từ sợi thủy tinh và nhựa polyester hoặc vinyl ester, không có amiăng.
Hít phải bụi sợi thủy tinh có nguy hiểm không?
Hít bụi sợi thủy tinh khi cắt, khoan thường gây ngứa mũi, rát họng, ho và hết khi ra chỗ thoáng. Nên đeo khẩu trang lọc bụi khi cắt; ho, khó thở kéo dài thì đi khám.
Thay mái tấm amiăng cũ bằng tôn nhựa trên xà gồ composite hết bao nhiêu tiền xà gồ?
Mái 50 m² cần khoảng 76 m xà gồ khi đặt cách 660 mm; bước kèo 3 m ở vùng gió II dùng SF-100, khoảng 16.644.000 đ. Tháo tấm amiăng cũ phải làm theo hướng dẫn an toàn riêng, không cắt, không đập vỡ tấm.
Sản phẩm phù hợp với bài này
SF-6060 × 30 × 373.000 đ/m · 438.000 đ/cây 6 m
SF-200200 × 60 × 5393.000 đ/m · 2.358.000 đ/cây 6 m
SF-100100 × 50 × 5219.000 đ/m · 1.314.000 đ/cây 6 mGiá niêm yết đã gồm VAT, chưa gồm vận chuyển. Bán theo cây 6 m, nhận cắt theo bước kèo khi đặt trước. Bảng giá đủ các cỡ, giá cây 6 m và tiền xà gồ cho mỗi m² mái: giá xà gồ composite.




