Có. Xà gồ composite là sợi thủy tinh giữ trong nhựa polyester, nên khi bị lửa đốt trực tiếp thì lớp nhựa ở mặt ngoài cháy. Nhưng thanh không tự bùng lên và cháy lan như gỗ khô: khi Santiago đổ dầu đốt thử một đoạn xà gồ hộp 40 × 80 và một đoạn ống phi 34, dầu cháy hết thì lửa trên thanh cũng tắt, thanh đen mặt ngoài nhưng vẫn đứng thẳng, không cong, không chảy nhựa.
1. Đổ dầu đốt thử thì xà gồ composite ra sao?
Lần đốt thử cho thấy xà gồ composite cháy theo nguồn lửa chứ không tự giữ lửa: lửa dầu tắt thì thanh tắt theo.


Ngoài đốt thử bằng dầu, Santiago đã gửi mẫu xà gồ 40×80 tới Quatest 3 thử bắt lửa theo ISO 11925-2: ngọn lửa 20 mm đặt vào mặt mẫu 30 giây, mẫu không bắt lửa, lửa không lan tới 150 mm, không có tàn lửa rơi. Xem đủ phiếu ở bài kết quả thử nghiệm xà gồ composite tại Quatest 3.
- Chuẩn bị một đoạn xà gồ hộp 40 × 80 màu xanh và một đoạn ống phi 34, dựng đứng sát tường ngoài sân.
- Đổ dầu xuống nền quanh chân hai thanh rồi châm lửa; lửa dầu bốc cao trùm lên thân thanh.
- Dầu cháy hết thì lửa trên hai thanh tắt theo, không thấy thanh tự cháy tiếp.
- Xem lại sau khi đốt: mặt ngoài đen như muội than ở đoạn bị lửa liếm, thân thanh không biến dạng; ống phi 34 cũng chỉ đen mặt ngoài.
Video gốc, không cắt ghép, ở cuối bài. Lần đốt này làm ngoài sân với một đám lửa dầu nhỏ, không phải phép thử phòng cháy trong phòng thí nghiệm, nên nó cho biết thanh phản ứng thế nào khi gặp lửa thường ngày (tia hàn, lửa bếp, đốt rác gần chân cột), chứ không thay cho chứng nhận phòng cháy.
2. Vì sao composite cháy nhưng không bùng lên?
Trong thanh composite chỉ phần nhựa cháy được. Phần sợi thủy tinh, thường chiếm 50 – 70% khối lượng thanh kéo đùn, là thủy tinh nên không cháy. Khi lửa đốt vào, lớp nhựa ở mặt cháy trước, để lại lớp muội than lẫn sợi thủy tinh; lớp này che bớt phần bên trong khỏi lửa.

Nhựa polyester đã đóng rắn là nhựa nhiệt rắn: nung lên thì cháy sém chứ không chảy nhỏ giọt như can nhựa, túi ni lông. Không có giọt nhựa cháy rơi xuống thì lửa khó bén sang chỗ khác. Thành phần trong một thanh xà gồ có ở bài thành phần vật liệu composite.
Không nên hiểu thế là composite không cháy. Đặt trong một đám cháy lớn, kéo dài, phần nhựa vẫn cháy hết, chỉ còn khung sợi thủy tinh, và thanh mất khả năng chịu lực.
3. Xà gồ composite, thép hộp và gỗ gặp lửa khác nhau thế nào?
Thép không cháy nhưng mất sức chịu khi nóng, gỗ cháy và tự cháy tiếp, composite cháy lớp nhựa khi còn lửa đốt vào:

| Vật liệu | Có cháy không | Lửa nhỏ (hàn, đốt rác gần) | Đám cháy lớn kéo dài |
|---|---|---|---|
| Thép hộp | Không cháy | Cháy lớp kẽm, lớp sơn; sau đó dễ rỉ | Thép mềm dần, quanh 550 °C còn khoảng một nửa cường độ, mái có thể võng sập |
| Gỗ | Cháy | Đã bén lửa thì tự cháy tiếp khi bỏ nguồn lửa | Cháy thành than dần vào lõi |
| Xà gồ composite FRP | Lớp nhựa cháy khi có lửa đốt | Đen mặt, hết lửa thì tắt | Nhựa cháy hết, thanh mất chịu lực |
Vì vậy không vật liệu nào trong ba loại tự làm mái an toàn trong đám cháy. Chọn vật liệu bắt đầu từ yêu cầu phòng cháy của công trình. So sánh độ bền, giá giữa ba loại có ở bài so sánh xà gồ composite, thép và gỗ.
4. “Chống cháy” và “chống cháy lan” khác nhau thế nào?
Chống cháy lan nghĩa là vật liệu không tự đưa lửa đi xa khi nguồn lửa đã tắt, như xà gồ composite trong lần đốt thử. Chống cháy theo nghĩa kỹ thuật thì phải có kết quả thử nghiệm theo tiêu chuẩn, xếp được vào một nhóm nguy hiểm cháy.
Ở Việt Nam, QCVN 06:2022/BXD về an toàn cháy cho nhà và công trình phân loại vật liệu theo các chỉ tiêu tính cháy, tính bắt cháy, lan truyền lửa trên bề mặt, khả năng sinh khói và độc tính của khói. Ở Mỹ, ASTM E84 đo chỉ số lan truyền lửa trên bề mặt; thanh FRP pha phụ gia chống cháy thường được thử theo tiêu chuẩn này.
Nhựa xà gồ Santiago có phụ gia chống cháy lan, nhưng không phải chống cháy tuyệt đối, và xà gồ chưa có giấy xếp nhóm cháy. Công trình phải thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy (kho chứa hàng dễ cháy, nhà xưởng lớn) thì hỏi đơn vị tư vấn phòng cháy trước khi chọn vật liệu.
5. Nhà ở, chuồng trại dùng xà gồ composite có lo cháy không?
Nhà ở, chuồng trại, mái hiên, nhà màng dùng xà gồ composite loại tiêu chuẩn được. Cái cần để ý là đừng đặt nguồn lửa, nguồn nhiệt sát thanh:

- Không hàn, cắt sắt sát xà gồ composite; tia lửa hàn làm cháy xém mặt nhựa. Buộc phải hàn gần thì che thanh bằng một tấm tôn.
- Ống khói bếp, ống xả lò sấy, lò hơi không đi sát xà gồ; chừa khoảng hở hoặc bọc cách nhiệt quanh ống.
- Bóng úm heo con, gà con treo bằng xích hoặc dây thép, không áp bóng vào xà gồ.
- Không đốt rác, đốt rơm rạ dưới mái che, sát chân cột composite.
- Kho bãi để xà gồ trước khi lắp: xếp xa chỗ hàn, cắt kim loại.
Chỗ có nhiệt độ làm việc cao thường xuyên, như trên lò sấy, lò hơi, phải đo hoặc hỏi nhiệt độ trước khi dùng composite; chi tiết ở bài composite FRP chịu nắng, nóng, lửa thế nào.
6. Thanh composite bị lửa xém có phải thay không?
Thanh chỉ đen mặt mà còn thẳng, gõ vào không bong lớp thì không phải thay. Lau sạch muội, chà nhám nhẹ, sơn phủ lại theo bài xà gồ composite có sơn được không.
Thanh đã cong, phồng rộp, các lớp sợi tách nhau, hay mặt lộ sợi trắng xốp thì thay, vì lớp nhựa giữ sợi đã cháy mất và thanh không còn chịu lực như cũ. Thay một cây xà gồ composite chỉ cần tháo bu lông, vít ở hai đầu và trên tấm lợp, không phải cắt hàn.
7. Composite cháy có độc không?
Khói của composite khi cháy là khói nhựa, đen và có hại như khói mọi loại nhựa, nên không đứng gần đám cháy và không đốt đầu thừa, phế liệu composite. Khi thanh nằm trên mái ở nhiệt độ thường thì không thải chất độc đáng kể. Cách xử lý phế liệu có ở bài nhựa composite có độc hại không.
8. Xà gồ composite giá bao nhiêu, đặt ở đâu?
Xà gồ SF-80 (hộp 80 × 40, cỡ bà con hay gọi “4×8” như cây trong video) giá 97.000 đ; ống tròn phi 34 giá 44.000 đ, xem trang ống tròn composite phi 34. Giá đã gồm VAT. Gửi quy cách, số mét và nơi giao cho Santiago FRP qua Zalo: Nam 0932 411 006, Trung 0931 128 428, Bắc 0911 174 028. Hàng có sẵn cây 6 m giao 1 – 3 ngày; thanh FRP bảo hành 10 năm. Những điểm yếu khác của xà gồ composite ngoài chuyện cháy có ở bài nhược điểm xà gồ composite.

Đổ dầu đốt thử xà gồ composite thì có cháy không? Xem video
Nhân viên Santiago dựng một đoạn xà gồ hộp 40 × 80 màu xanh và một đoạn ống phi 34 sát tường, đổ dầu xuống nền quanh chân thanh rồi châm lửa. Lửa dầu bốc cao trùm lên thân thanh; dầu cháy hết thì lửa trên thanh tắt theo. Xem lại sau khi đốt, mặt ngoài thanh đen muội ở đoạn bị lửa liếm, thân thanh không biến dạng. Video gốc, không cắt ghép.
Xà gồ nhựa composite có chống cháy không ? có bắt lửa không ?; (video Santiago FRP trên YouTube). Xem thêm video Xà gồ composite @santiagofrp với thép hộp chịu tải trọng như thế nào ?.
Nguồn tham khảo
- QCVN 06:2022/BXD, Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn cháy cho nhà và công trình (Bộ Xây dựng).
- ASTM E84, Standard Test Method for Surface Burning Characteristics of Building Materials.
- Video đốt thử xà gồ hộp 40 × 80 và ống phi 34 của Santiago FRP, kênh YouTube @santiagofrp, đăng ngày 04/11/2026.
Câu hỏi thường gặp
Xà gồ composite có cháy không?
Có. Lớp nhựa ở mặt cháy khi bị lửa đốt trực tiếp. Trong lần đổ dầu đốt thử, dầu cháy hết thì lửa trên thanh tắt, thanh đen mặt ngoài nhưng không cong, không chảy.
Xà gồ composite có chống cháy không?
Nhựa xà gồ Santiago có phụ gia chống cháy lan, tức thanh không tự đưa lửa đi xa khi nguồn lửa tắt, nhưng không phải chống cháy tuyệt đối và chưa có giấy xếp nhóm cháy. Công trình phải thẩm duyệt phòng cháy cần hỏi đơn vị tư vấn phòng cháy.
Xà gồ composite và thép hộp, loại nào an toàn cháy hơn?
Thép không cháy nhưng mềm dần khi nóng, quanh 550 °C còn khoảng một nửa cường độ; composite cháy lớp nhựa khi còn lửa đốt. Trong đám cháy lớn kéo dài, cả hai đều mất khả năng chịu lực.
Hàn gần xà gồ composite được không?
Được nếu che chắn. Tia lửa hàn làm cháy xém mặt nhựa, nên che thanh bằng tấm tôn, hoặc tháo thanh ra nếu phải hàn sát.
Xà gồ composite 4×8 giá bao nhiêu?
Xà gồ SF-80 (hộp 80 × 40) giá 97.000 đ, đã gồm VAT. Hàng có sẵn cây 6 m giao 1 – 3 ngày.
Sản phẩm phù hợp với bài này
SF-8080 × 40 × 397.000 đ/m · 582.000 đ/cây 6 m
Ống tròn FRP Ø3444.000 đ/m · 264.000 đ/cây 6 m
SF-100100 × 50 × 5219.000 đ/m · 1.314.000 đ/cây 6 mGiá niêm yết đã gồm VAT, chưa gồm vận chuyển. Bán theo cây 6 m, nhận cắt theo bước kèo khi đặt trước. Bảng giá đủ các cỡ, giá cây 6 m và tiền xà gồ cho mỗi m² mái: giá xà gồ composite.





